Mózgowie

Mózgowie (encephalon) mieści się w jamie czaszki. W jego skład wchodzą: dwie półkule mózgowe, móżdżek i pień mózgu.

Półkule mózgowe stanowią mózg właściwy, osadzony na pniu mózgu. Oddzielone są od siebie podłużną szczeliną mózgu, w głę­bi której leży ciało modzelowate, zwane również spoidłem wielkim mózgu. Łączy ono ze sobą obie półkule, mające kształt ja­jowatej bryły. Na każdej z nich można wyróżnić trzy powierzchnie i cztery bieguny. Wyodrębnia się powierzchnie: górno-boczną (wypu­kłą), przyśrodkową i podstawową, oraz bieguny: czołowy, ciemienio­wy, potyliczny i skroniowy. Z zewnątrz półkule pokrywa istota szara, czyli kora mózgu. Składa się ona z kilku warstw różnokształtnych komórek nerwowych. Wewnętrzną warstwę półkul two­rzy istota biała, zbudowana z włókien nerwowych kojarzenio­wych, spoidłowych i rzutowych. Włókna kojarzeniowe tworzą drogi kojarzeniowe, które łączą ze sobą różne ośrodki w tej sa­mej półkuli mózgu. Włókna spoidłowe tworzą drogi spoid­ło we, zespalające jednakowe ośrodki leżące w obu półkulach mózgo­wych. Największym skupieniem dróg spoidłowych jest ciało modzelowate. Włókna rzutowe łączą korę mózgu z ośrodkami pnia mózgu i rdzenia kręgowego jako drogi rzutowe. Dzielą się one na drogi zstępujące, czyli ruchowe, i wstępujące, czyli czuciowe. Drogi ruchowe biorą początek w korze mózgu, a kończą się w efektorach (na­rządach wykonawczych), drogi czuciowe biegną od receptorów do kory mózgu. W istocie białej mózgu wśród jej włókien znaj­dują się różnokształtne skupie­nia komórek nerwowych, two­rzące jądra podkorowe, które zawierają ośrodki układu pozapiramidowego i układu limbicznego.

Powierzchnia kory mózgowej jest pofałdowana i tworzy uwy­puklenia zwane zakrętami, które ograniczone są przez za­głębienia nazywane bruzda­mi i szczelinami. Dzielą one korę mózgu na płaty: czo­łowy, ciemieniowy, skroniowy i potyliczny. Najważniejszymi zakrętami kory mózgowej są: zakręt przedśrodkowy (ośro­dek ruchów dowol­nych), zakręt zaśrodkowy (ośrodek czynności czu­ciowych), zakręt obręczy (obszar koordynujący złożone czynności układu ner­wowego autonomicznego), za­kręty potyliczne (ośrodek wzroku), zakręt skroniowy górny (ośrodek słuchu). Pozo­stałe obszary kory mózgowej stanowią tzw. pole koja­rzeniowe, biorące udział w scalaniu czynności różnych ośrodków kory mózgowej oraz zapamięty­waniu wrażeń. Kora mózgowa sprawuje nadrzędną funkcję nad czyn­nością ośrodków położonych w pniu mózgu i rdzeniu kręgowym.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.