Narządy płciowe żeńskie

Do narządów płciowych żeńskich należą: 1) jajniki, w których doj­rzewają komórki płciowe — jaja; jajniki pełnią również rolę gruczołu płciowego; 2) jajowody, czyli drogi odprowadzające komórki jajowe; 3) macica, będąca narządem umożliwiającym rozwój zarodka i płodu oraz jego wydalenie; 4) pochwa, stanowiąca narząd kopulacyjny i rodny oraz 5) narządy płciowe zewnętrzne — przedsionek pochwy, łechtacz­ka, wargi sromowe mniejsze i większe oraz wzgórek łonowy.

Jajnik (ouarium) jest narządem parzystym, kształtu migdałowatego, leżącym na bocznej ścianie miednicy poniżej kresy granicznej. Na przekroju można w nim wyróżnić korę i rdzeń. Kora jest bogato una- czynioną tkanką łączną luźną, w której leżą pęcherzyki zwane mieszkami pierwotnymi. Pęcherzyki jajnikowe pierwotne przekształcają się w pęcherzyki jajnikowe wzrastające, a te w dojrze­wające. Pęcherzyk jajnikowy dojrzały osiąga średnicę 10 mm, wew­nątrz zawiera komórkę jajową i płyn pęcherzykowy. Cykl dojrze­wania pęcherzyka jajnikowego trwa 14 dni. Po tym okresie następuje przerwanie ściany pęcherzyka i wydalenie komórki jajowej. Zjawisko to zwane jest jajeczkowaniem lub owulacją. Pęknięty pęche­rzyk przekształca się w ciałko żółte.

Jajowód (tuba uterina) jest parzystym przewodem ciągnącym się od okolicy jajnika do macicy. Rozpoczyna się ujściem brzusznym, a kończy ujściem macicznym. W jajowodzie wyróżnia się lejek, bańkę, cieśń i część maciczną. Od wolnego brzegu lejka, który ograni­cza ujście brzuszne jajowodu, odchodzą pędzelkowate wypustki zwane strzępkami. Wychwytują one jaja do jajowodu. Ściana jajowodu jest zbudowana z błony zewnętrznej (surowiczej), błony mięśniowej i błony śluzowej, pokrytej jednowarstwowym na­błonkiem walcowatym urzęsionym.

Macica (uterus) jest położona w miednicy małej między pęcherzem moczowym a odbytnicą. Kształtem przypomina spłaszczoną w osi strzałkowej gruszkę. W macicy wyróżnia się zwrócone ku górze i do przodu dno, część środkową — trzon i część dolną — szyjkę, dzielącą się na część nadpochwową i część pochwową. Na granicy trzonu i szyjki znajduje się cieśń macicy. Ponadto w macicy odróżnia się powierzchnię pęcherzową i jelitową oraz dwa brzegi boczne. W obrę­bie trzonu znajduje się jama macicy, która na wysokości cieśni przechodzi w kanał szyjki macicy, otwierający się ujściem do światła pochwy.

ściana macicy składa się z trzech warstw: zewnętrznej, środko­wej i wewnętrznej. Warstwę zewnętrzną stanowi błona surowi­cza (otrzewna) zwana omaciczem. Warstwę środkową tworzy mięsień macicy, zbudowany z trzech warstw mięśniówki gład­kiej. Warstwa wewnętrzna to błona śluzowa łącząca się bezpoś­rednio z mięśniem macicy. W błonie śluzowej wyróżnia się cieńszą warstwę podstawową, przylegającą do mięśnia macicy, i grub­szą warstwę czynnościową, która ulega zmianom podczas cy­klu miesiączkowego.

Pochwa (uagina) jest kanałem mięśniowo-błoniastym, który w częś­ci górnej obejmuje część pochwową szyjki macicy, a w części dolnej otacza ujście pochwy, łączące pochwę z jej przedsionkiem. Ujście * p o c h w y u dziewcząt jest zamknięte półksiężycowatym fałdem błony śluzowej nazywanym błoną dziewiczą. Ściana przednia pochwy przylega do pęcherza moczowego i cewki moczowej, ściana tylna gra­niczy z odbytnicą.

Ścianę pochwy tworzą dwie błony – mięśniowa i śluzowa. Z zewnątrz pochwa pokryta jest tkanką łączną. Błonę śluzową pokrywa nabłonek wielowarstwowy płaski nie mający gruczołów. Błona śluzo­wa zwilżana jest śluzem szyjki macicy i wydzieliną z rozpadłych, złuszczonych komórek nabłonka.

Srom niewieści (pudendum femininum). Ponad spojeniem łonowym leży wyniosłość w kształcie trójkąta, podstawą zwróconego ku górze, zwana wzgórkiem łonowym. Poniżej niego znajdują się wargi sromowe większe zespolone spoidłem przednim i tylnym warg, ograniczające szparę sromu. Przyśrodkowo od warg sromowych większych znajdują się wargi sromowe mniejsze ograniczają­ce przedsionek pochwy. Do przedsionka pochwy uchodzą: cew­ka moczowa, pochwa i gruczoły przedsionkowe. U podstawy warg sro­mowych mniejszych znajdują się sploty żylne noszące nazwę opusz­ki przedsionka.

Łechtaczka (clitorik) pod względem budowy odpowiada prąciu. Składa się z dwóch ciał jamistych, otoczonych błoną białawą i zakończonych żołędzią łechtaczki.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.