Jelito grube

W jelicie grubym, stanowiącym ostatni odcinek prze­wodu pokarmowego, wchłaniana jest w dalszym ciągu woda i jony so­dowe oraz gromadzone są nie strawione resztki pokarmu. Resztki te, częściowo rozłożone przez bakterie zamieszkujące jelito grube, tworzą kał (stolec), który wydalany jest okresowo przez odbyt.

Jelito grube dzieli się na jelito ślepe (kątnicę) z wyrostkiem ro­baczkowym, okrężnicę i odbytnicę zakończoną odbytem. Odbyt zamknięty jest przez okrężny zwieracz wewnętrzny odbytu zbu­dowany z mięśni gładkich oraz zwieracz zewnętrzny zbudowany z mię­śni poprzecznie prążkowanych.

Oprócz ruchów perystaltycznych w jelicie grubym występują tzw. ruchy masowe, które polegają na obkurczaniu się dużych segmen­tów jelita (20-30 cm) powodujących szybkie przesuwanie całej zawar­tości okrężnicy w kierunku odbytnicy.

Rozciąganie ścian odbytnicy przez masy kałowe powoduje podraż­nienie znajdujących się tam mechanoreceptorów, wywołuje uczucie parcia na stolec i zapoczątkowuje odruch wypróżnienia (czyli akt defekacji). Odruch ten jest regulowany przez komórki nerwo­we śródścienne i podśluzówkowe jelita grubego, komórki nerwowe zlo­kalizowane w części krzyżowej rdzenia kręgowego tworzące przy­współczulny ośrodek defekacyjny oraz komórki nerwowe wyższych pię­ter ośrodkowego układu nerwowego, przede wszystkim komórki kory mózgowej.

Impulsy nerwowe pochodzące ze splotów nerwowych w ścianie jelita grubego i ośrodka defekacyjnego wzmagają perystaltykę i ruchy ma­sowe jelita grubego oraz rozluźniają wewnętrzny zwieracz odbytu. Rozluźnienie zewnętrznego zwieracza odbytu oraz skurcze mięśni brzucha i przepony, tworzących tzw. tłocznię brzuszną ułatwia­jącą wypróżnienie, sterowane są przez nerwy somatyczne. Odruch wypróżnienia może zostać stłumiony zależnie od naszej woli. Następu­je wówczas zahamowanie aktywności ośrodka defekacyjnego w rdze­niu kręgowym, skurcz zwieraczy odbytu i rozkurcz odbytnicy. Kał wydalany jest w ilości ok. 100-150 g/dobę (ok. 100 g wody i 50 g składników stałych).

Rozkład bakteryjny resztek pokarmowych (fermentacja) powoduje powstawanie w jelicie grubym gazów, w skład których wchodzi azot i dwutlenek węgla, a także niewielkie ilości siarkowodoru, wodoru, me­tanu i in. Gazy te są wydalane przez odbyt w ilości ok. 400 — 700 ml na dobę.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.