Czynności układu trawiennego

Jama ustna, gardło i przełyk. Pokarm w jamie ustnej zostaje rozdrobniony w procesie gryzienia i żucia oraz zmieszany ze śliną wy­dzielaną przez gruczoły ślinowe. Ślina zwilża i rozpuszcza niektóre składniki pokarmowe, a także rozpoczyna proces trawienia węglowo­danów, dzięki zawartości w niej enzymu amylazy ślinowej, należącego do grupy enzymów rozkładających skrobię. W jamie ustnej składniki chemiczne pokarmu drażnią receptory smakowe. Prowadzi to do pow­stawania wrażeń smakowych i odgrywa ważną rolę w pobudzeniu od­ruchowym nie tylko wydzielania śliny, soku żołądkowego i trzustkowego, ale i motoryki dalszych odcinków przewodu pokarmowego.

Uformowane w jamie ustnej kęsy pokarmowe, dzięki ruchom policz­ków i języka są przesuwane ku tyłowi i wciskane do gardła. Jest to pierwszy etap procesu połykania, będący podobnie jak żucie aktem dowolnym. Dalsze etapy połykania pobudzane są odruchowo. Mechanizmem tym zawiadują komórki nerwowe w tworze siatkowa­tym rdzenia przedłużonego, określane jako ośrodek połykania.

Obecność pokarmu w gardle powoduje odruchowy skurcz mięśni gardła i krtani, wskutek czego podniebienie miękkie unosi się i zamy­ka drogę do jamy nosowej, krtań unosi się i zostaje zamknięta przez nagłośnię, łuki podniebienne oddzielające gardło od jamy ustnej zbli­żają się do siebie. W ten sposób zostają zamknięte połączenia gardła z drogami oddechowymi i odcięta droga powrotna pokarmu do jamy ustnej. Skurcze mięśni okrężnych gardła powodują przesuwanie się kęsa pokarmowego jedyną pozostałą drogą – do przełyku.

W przełyku pokarm szybko przesuwa się w kierunku żołądka dzięki działaniu siły ciężkości (płyn) oraz skurczów perystaltycznych przełyku. W momencie połykania rozluźnia się dolny zwieracz przeły­ku, czyli okrężny mięsień zamykający połączenie między żołądkiem a przełykiem (wpust).

Gwałtowne opróżnienie żołądka z treści pokarmowej w kierunku przeciwnym, przez przełyk do jamy ustnej, nosi nazwę wymiotów. Jest to akt odruchowy, regulowany przez komórki nerwowe tzw. ośrodka wymiotnego, mieszczącego się w tworze siatkowatym rdzenia przedłużonego. Odruch ten umożliwia usunięcie szkodliwych (drażniących) substancji z górnych odcinków przewodu pokarmowego. Wymioty mogą być również wywoływane przez różne procesy patolo­giczne toczące się poza przewodem pokarmowym, powodujące na dro­dze odruchowej lub bezpośrednio drażnienie ośrodka wymiotnego.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.