Regulacja ciśnienia tętniczego

Ciśnienie tętnicze krwi zależy od objętości krwi znajdującej się w naczyniach tętniczych, czyli od różnicy między objętością krwi dopły­wającej do tętnic i objętością krwi odpływającej do naczyń włosowatych w jednostce czasu.

Szybkość, z jaką krew odpływa z tętnic do naczyń włosowatych, jest regulowana przez zmiany oporu przepływu. Opór przepływu zmienia się przede wszystkim wówczas, gdy dochodzi do zmiany promienia na­czyń oporowych, głównie tętniczek i zwieraczy przedwłośniczkowych. Napięcie mięśni gładkich naczyń podlega regulacji miejscowej oraz nerwowej.

Miejscowa regulacja przepływu odgrywa szczególnie ważną rolę w naczyniach krwionośnych narządów o intensywnej przemianie ma­terii. Zwiększona aktywność tych narządów prowadzi do nagromadze­nia produktów przemiany materii, które działają rozkurczająco na mięśnie gładkie naczyń. Powstaje dzięki temu tzw. przekrwienie czynnościowe (reaktywne), wywołujące wzrost przepływu krwi proporcjonalny do zapotrzebowania na tlen. Z kolei zwiększenie prze­pływu prowadzi do wypłukania produktów przemiany materii rozsze­rzających naczynia, które przestają wpływać rozkurczowo na mięśnie gładkie. Napięcie mięśni gładkich wzrasta ponownie, a przepływ male­je. Dzięki miejscowej regulacji metabolicznej przepływ jest dostosowa­ny do nasilenia przemiany materii. Działanie naczyniorozszerzające wywierają takie czynniki, jak niedotlenienie (hipoksja), dwutlenek węgla, jony wodoru i potasu, adenozyna i inne (np. tzw. mediatory procesów zapalnych i alergicznych).

W miejscowej regulacji przepływu ważną rolę odgrywają także właściwości fizykochemiczne mięśni gładkich. Wzrost przepływu powoduje zawsze rozciągnięcie tych mięśni, które z kolei reagują skurczem na rozciągnięcie. Powoduje to zmniejszenie promienia na­czynia, wzrost oporu, ograniczenie przepływu i zmniejszenie roz­ciągnięcia.

Zjawiska wyżej omówione są także podstawą tzw. autoregulacji przepływu, która polega na utrzymywaniu stałego przepływu krwi w niektórych narządach, pomimo znacznych zmian ciśnienia tęt­niczego krwi dopływającej do tych narządów. Zjawisko autoregulacji występuje m.in. w krążeniu mózgowym i nerkowym.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.