Archive for the ‘CZYNNOŚCI ROZRODCZE’ Category

Ciąża, poród i laktacja

W czasie kilkudniowej wędrówki jajowodem w kierunku macicy za­płodnione jajo powiększa się w drodze szeregu podziałów. Jeśli w tym wczesnym stadium jajo podzieli się zupełnie „na dwoje”, doprowadzi to do ciąży bliźniaczej tzw. jednojajowej (bliźnięta iden­tyczne). Po dotarciu do macicy, dzielące się dalej jajo jest zawieszone w pły­nie wypełniającym w tym czasie jej jamę. Jest [...]

Stosunek płciowy

Istnieją liczne analogie między zmianami zachodzącymi w narzą­dach płciowych kobiety i mężczyzny w czasie podniecenia i stosunku płciowego: zmiany te mają podłoże naczyniowe, obejmują także skur­cze licznych włókien mięśniowych oraz wzmożoną czynność wydzielniczą. Pobudzeniu seksualnemu kobiety towarzyszy obrzmienie piersi i „stawianie się” brodawek piersiowych. Jamiste przestrzenie naczynio­we łechtaczki (clitoris) wypełniają się krwią i dochodzi do [...]

Hormonalna regulacja czynności płciowych kobiety

Gonady żeńskie, czyli jajniki, wydzielają tzw. hormony obwo­dowe, którymi są estrogeny i progesteron. Wydzielanie to jest regulowane przez gonadotropiny przysadki — folikulostymulinę (FSH) oraz hormon luteinizujący (LH), których wydzielanie jest z ko­lei sterowane przez podwzgórzowe hormony uwalniające (liberyny). Estrogeny stanowią grupę żeńskich hormonów płciowych, wydziela­nych przez komórki pęcherzyków jajnikowych (nie przez jajo!). Najak­tywniejszy spośród nich [...]

Owogeneza

W jajnikach nowo narodzonej dziewczynki znajduje się ok. miliona pierwotnych komórek rozrodczych. Z tej liczby tylko ok. 400 dojrzeje w okresie aktywności rozrodczej kobiety (w tzw. okre­sie reprodukcyjnym), natomiast reszta ulegnie degeneracji. Od najwcześniejszego stadium pierwotne jajo otoczone jest warstwą drob­nych komórek i razem z nimi tworzy tzw. pęcherzyk jajniko­wy. Rozwój pęcherzyka przejawia się powiększaniem [...]

Hormonalna regulacja czynności płciowych mężczyzny

Drugą, obok kanalików nasiennych, składową strukturalno-czynnościową jąder stanowią komórki śródmiąższowe (komórki Leydiga), wy­dzielające najbardziej aktywny męski hormon płciowy — testoste­ron. Hormon ten, o budowie steroidowej, jest podobny do hormonów steroidowych wydzielanych przez korę nadnerczy — do androgenów nadnerczowych . Wydzielaniem testosteronu sterują tzw. hormony tropowe uwalniane przez przysadkę. Hormony te to gonadotrępiny przysadkowe, białkowe substancje [...]

Erekcja i ejakulacja

Wprowadzenie plemników do dróg płciowych kobiety jest możliwe dzięki zjawiskom erekcji i ejakulacji. Erekcja lub wzwód prącia ma podłoże naczyniowe. Istotnymi ele­mentami budowy tego narządu są trzy równolegle biegnące gąbczaste sznury, tzw. ciała jamiste, złożone z przestrzeni naczyniowych. Normalnie przestrzenie te zawierają niewielkie ilości krwi. W czasie podniecenia płciowego tętniczki zaopatrujące ciała jamiste rozszerza­ją się, [...]

Czynności rozrodcze mężczyzny

Męskie gruczoły płciowe, czyli jądra, pełnią dwojakiego rodzaju funkcje: 1) wytwarzają męskie komórki rozrodcze (plemniki) w proce­sie tzw. spermatogenezy oraz 2) wydzielają hormony płciowe, a więc są gruczołami wydzielania wewnętrznego. Spermatogeneza Główną masę jądra stanowią kanaliki nasienne, wąskie, kręte prze­wody, które są swego rodzaju „fabryką” komórek rozrodczych. Tutaj z komórek niezróżnicowanych, tzw. spermatogonii, drogą kolej­nych [...]

Genetyczne podłoże płci

Płeć zostaje określona w chwili połączenia się męskiej komórki roz­rodczej z żeńską (po zapłodnieniu jaja przez plemnik) i jest zjawiskiem genetycznym. Aparat genetyczny każdej komórki ciała ludzkiego skła­da się z 23 par chromosomów: 22 par chromosomów somatycz­nych i 1 pary chromosomów płciowych. U kobiety chromo­somy płciowe to 2 chromosomy typu X, u mężczyzny jeden chromosom [...]